Zaktualizowane. Tydzień po zakazie: Co policja naprawdę kontroluje w przypadku hulajnóg elektrycznych — i co mówią pierwsi zatrzymani

Aktualizacja (15.9.): Pod naszym postem na Facebooku oraz w dyskusji na Deal Planet zebrało się w międzyczasie całkiem sporo realnych doświadczeń od was — czytelników. Wyciągamy z nich to, co istotne:

• Zatrzymania najczęściej przebiegały bez problemów — patrol sprawdzał dokumenty, dmuchawkę oraz tabliczkę znamionową producenta, a gdy wszystko było w porządku, puszczali dalej. Według czytelnika Martina zajęło to mniej więcej ok. 7 minut.
• Pojawiły się też mniej przyjemne przypadki: czytelnik Milan opisuje, że policjant kazał mu opuścić szeroki chodnik także przy prędkości ok. 5 km/h.
• Według czytelnika Antonia emeryt dostał mandat 150 € tylko za siedzenie na hulajnodze.
• Z kolei wielu czytelników pisze, że w ich okolicy (na przykład w Preszowie) kontroli jak dotąd w ogóle nie doświadczyli.
• Ciekawy był też wniosek, że we Vrutkach widzieli funkcjonariusza miejskiej policji, który jeździł hulajnogą z siedziskiem prosto ulicami miasta.

Jeśli masz własne doświadczenie albo zauważyłeś coś konkretnego w swoim otoczeniu, napisz to w komentarzach — miasto, co dokładnie kontrolowali i jak to się skończyło. Trzymajmy się rzeczowych wpisów, żeby dyskusja miała wartość także dla innych, którzy wpadają tutaj szukać odpowiedzi.

Pierwszego września słowacki internet zalały nagłówki o zakazie hulajnóg i wysokich karach. Minął tydzień i pół — czas na trzeźwe pytanie: co naprawdę dzieje się na ulicach? Przejrzeliśmy dostępne wypowiedzi policji oraz aktualne brzmienie ustawy w Zbiorze przepisów i porównaliśmy to z tym, co piszą media. Efekt jest spokojniejszy, niż sugerowałyby nagłówki — ale jednocześnie są w nim dwie rzeczy, o których warto wiedzieć wcześniej, zanim zatrzyma cię patrol.

Zatrzymali ciebie albo kogoś, kogo znasz, patrol na hulajnodze? A może po prostu złapałeś coś od znajomych albo w sieciach społecznościowych? Napisz nam to w komentarzach pod artykułem — gdzie się to wydarzyło, co dokładnie kontrolowali i jak to się skończyło. Realne doświadczenia czytelników mówią więcej niż jakiekolwiek oświadczenie „z biurka”, a według nich ten artykuł będziemy uzupełniać na bieżąco.

Policja twierdzi, że nie uruchomiła żadnych „polowań” na hulajnogistów

Najważniejsze stanowisko od razu na wstępie — warto jednak pamiętać, że to punkt widzenia samej policji, a nie niezależnie zweryfikowany fakt. Rzecznik Prezydium Policji por. Mgr Roman Hájek w rozmowie z Refresher 4 września powiedział, że celem nowelizacji jest przede wszystkim zwiększenie bezpieczeństwa pieszych — i że jego zdaniem nie prowadzi się żadnych specjalnych „polowań” na użytkowników hulajnóg elektrycznych. Przestrzeganie przepisów patrole mają podobno kontrolować w ramach zwykłego wykonywania służby.

„Jeśli użytkownik hulajnogi elektrycznej naruszy przepisy ruchu drogowego, policjant traktuje jego zachowanie jako wykroczenie. Sankcja zależy od konkretnego naruszenia” — wyjaśnił Hájek. Innymi słowy: nikt nie bierze cię na celownik z rolkowym laboratorium na każdym rogu, ale jeśli patrol zatrzyma cię za coś innego, twoja hulajnoga nagle stanie się przedmiotem zainteresowania.

Ogólnodostępne źródła na razie temu nie przeczą — ale to nie znaczy, że nic się w ogóle nie kontroluje. Po prostu nie znaleźliśmy udokumentowanej, centralnej akcji ukierunkowanej wyłącznie na hulajnogi. Jak może wyglądać kontrola celowana, pokazuje chociażby lipcowa akcja prewencyjna w Trnawie, jeszcze przed wejściem w życie nowelizacji: policjanci drogówki sprawdzili wtedy ośmiu kierowców elektrycznych hulajnóg i żaden z nich nie złamał przepisów. Ciężar akcji polegał na informowaniu, a nie na nakładaniu mandatów — ale jedna akcja w jednym mieście nie mówi nic o tym, co dzieje się gdzie indziej na Słowacji.

Mandaty: trzy różne wykroczenia, trzy różne stawki

W artykułach o nowelizacji kwoty lecą od 50 do 800 euro i wygląda to myląco. W praktyce chodzi o trzy odrębne podstawy prawne według art. § 22 ustawy o wykroczeniach — i warto wiedzieć, w którą z nich możesz wpaść.

Jazda po chodniku, kiedy nie jest to dozwolone to „inne naruszenie” przepisów o bezpieczeństwie ruchu. W postępowaniu w trybie blokowym grozi za to mandat do 50 euro, a w trybie administracyjnym do 100 euro. Policja dodatkowo potwierdziła, że nie wlicza się to do zasady „3 razy i dosyć” — więc za sam chodnik nie stracisz prawa jazdy.

Odblokowana hulajnoga powyżej 25 km/h to zupełnie inna liga. Zgodnie z prawem chodzi o użycie pojazdu, który nie jest dopuszczony do ruchu drogowego, a stawka wynosi od 150 do 800 euro oraz zakaz wykonywania działalności aż do trzech lat; w trybie blokowym do 650 euro. To najdroższy błąd, jaki możesz popełnić na hulajnodze.

Narażenie pieszych lub alkohol ponad limit to już naruszenie przepisów w sposób poważny: 60 do 300 euro i zakaz wykonywania działalności do dwóch lat, w trybie blokowym do 150 euro. I tu obowiązuje już zapis w karcie kierowcy oraz zasada „3 razy i dosyć”.

To, co potrafi hulajnoga — nie to, jak jedziesz

To najczęstsze nieporozumienie i stoi za nim jedno słowo w definicji. Mały pojazd elektryczny jest według prawa pojazdem wyposażonym w silnik elektryczny, który nie pozwala osiągnąć prędkości wyższej niż 25 km/h. Nie „taki, którym nie da się jechać szybciej”, tylko który tego nie umożliwia.

„Policjant ocenia więc jej parametry techniczne i w razie wątpliwości może sprawdzać, czy pojazd spełnia ustawowe warunki” — potwierdził rzecznik Hájek. Obietnica, że będziesz jechać wolno, nie ma więc żadnej mocy — podobnie nie pomoże, jeśli przed patrolem szybko przełączysz sprzęt na wolniejszy tryb. W razie podejrzeń hulajnoga elektryczna może trafić do ekspertyzy, a jej właściciel zostaje bez niej nawet na kilka miesięcy.

Tabliczka znamionowa: decyduje data produkcji

Przepisy techniczne mówią, że hulajnoga z pomocniczym napędem wyprodukowana po 1 stycznia 2025 musi mieć tabliczkę znamionową producenta. Kluczowe słowo to wyprodukowana, a nie „kupiona”. Jeśli masz starszy model bez tabliczki, odłóż wszystko, czym możesz udowodnić jego pochodzenie — dowód zakupu, zamówienie, numer seryjny, dokumenty od producenta.

Jeśli z kolei masz nowszą hulajnogę, która powinna mieć tabliczkę, ale jej nie ma, wyjaśnij to ze sprzedawcą albo producentem. Czego absolutnie nie robić: drukować sobie tabliczkę w domu na drukarce — to już nie wykroczenie administracyjne, ale fałszowanie.

Siedzisko nadal jest największą pułapką

Mały pojazd elektryczny nie może być wyposażony w fotel. Gdy zamontujesz siedzenie na hulajnodze, twój sprzęt zmieni kategorię — i może wypaść między małe elektryczne skutery L1e. Tam potrzebujesz certyfikatu COC, kontroli zgodności (oryginalności), wpisu do ewidencji, numeru ewidencyjnego, obowiązkowego ubezpieczenia i uprawnień do prowadzenia w grupie AM. I na trasę rowerową z takim pojazdem nie możesz wjechać — nawet jeśli nie jedzie szybciej niż 25 km/h.

Ten punkt niepokoi też grupę ludzi, o której mówi się co najmniej. Na dyskusjach na Facebooku wielokrotnie pojawia się pytanie, co mają robić osoby z niepełnosprawnościami i starsze osoby, które używają hulajnogi z siedziskiem do zwykłych dojazdów po mieście. Prawo nie zna jednak wyjątku ze względu na stan zdrowia dla tej kategorii — osobna regulacja dotyczy tylko wózka przeznaczonego dla osoby z niepełnosprawnością.

Alkohol: istnieje tolerancja, ale nie jest to zaproszenie

Ustawa o wykroczeniach naprawdę przewiduje dla hulajnogarzy wyjątek — ale ma dokładne granice. Obowiązuje tylko podczas jazdy w obrębie miejscowości lub po drodze dla rowerów oraz do 0,24 miligrama etanolu na litr wydychanego powietrza, co odpowiada 0,5 grama etanolu na kilogram masy ciała przy badaniu krwi. Poza miejscowością tolerancja w ogóle nie obowiązuje.

Że to nie jest problem teoretyczny, pokazują policyjne statystyki z akcji drogowych, w których regularnie pojawiają się hulajnogarze z takim poziomem alkoholu we krwi, jaki w samochodzie oznaczałby przestępstwo. I jak przypomina sama policja, kask jest obowiązkowy dla osób poniżej 15. roku życia — zarówno w obrębie miejscowości, jak i poza nią.

Na co więc naprawdę uważać

Jeśli mamy to podsumować praktycznie, ryzyko nie rozkłada się równomiernie. Chodnik to najtańsze wykroczenie i jednocześnie takie, którego dopuszcza się najwięcej osób — spokojnie odpuść sobie, ale nie panikuj, że stracisz prawo jazdy. Odblokowany pojazd to z kolei najdroższa pozycja w całej liście i nie zależy od tego, jak się zachowujesz; wystarczy, że masz hulajnogę. A siedzisko to cicha zmiana kategorii, o której wiele osób nie wie, dopóki nie dojdzie do wypadku i wraz z nim nie pojawi się pytanie o ubezpieczenie.

Jeśli kupujesz nową hulajnogę, zapytaj sprzedawcę o trzy rzeczy: jaką ma maksymalną prędkość konstrukcyjną, czy ma tabliczkę znamionową oraz do jakiej kategorii pojazdów należy. Certyfikowane modele z limitem 25 km/h i oznaczeniem ABE dziś nie są żadnym wyjątkiem — i oszczędzą Ci dokładnie tych problemów, o których cały ten artykuł. Dla Europy przygotowano też modele Angwatt sprzedawane w Banggoode.

A jak to widzisz Ty?

Interesuje nas, jaka jest sytuacja naprawdę w terenie — zagłosuj i sprawdź, jak na to wygląda u pozostałych czytelników:

Szczegółową analizę samych zasad — w tym tego, co oznacza kategoria L1e i jak rozwiązuje się PZP — znajdziesz w naszym przeglądzie nowych zasad od 1 września.

Masz własne doświadczenie z kontrolą, albo słyszałeś/słyszałaś o czymś konkret­nym w swoim otoczeniu? Napisz to w komentarzach — nazwa miasta, o co dokładnie chodziło i jak się to skończyło. Im więcej od Was realnych przypadków zbierzemy, tym dokładniejszy obraz będziemy w stanie złożyć dla wszystkich pozostałych czytelników.

Obserwuj stronę China Planet, zapisz się na nasz comiesięczny newsletter i koniecznie śledź naszą stronę na Facebooku, grupę China Planet oraz dołącz do naszego Telegrama, gdzie każdego dnia dodajemy najlepsze oferty i kupony z Chin.